🏆Giải nobel 2006 Andrew Fire & Craig Mello 🇺🇸 🇺🇸🔄RNA can thiệp trong điều chỉnh gene

🏆 Giải Nobel Sinh lý học & Y học 2006 🥇Trao cho: Andrew Fire 🇺🇸 & Craig Mello 🇺🇸 🔬 Phát hiện: RNA interference (RNAi) – Cơ chế RNA can thiệp điều chỉnh biểu hiện gene 1️⃣ Bối cảnh khoa học trước phát hiện Trước năm 1998, sinh học phân tử đã biết: DNA → mRNA → Protein (dogma trung tâm) mRNA mang thông tin để tổng hợp protein Nhưng chưa hiểu rõ cơ chế “tắt gene” tự nhiên trong tế bào Giới khoa học cố gắng dùng RNA để ức chế gene, nhưng kết quả không ổn định và khó giải thích. 2️⃣ Thí nghiệm mang tính cách mạng (1998) Fire & Mello làm việc trên giun tròn Caenorhabditis elegans 🔎 Họ thử 3 dạng RNA: RNA mạch đơn sense RNA mạch đơn antisense RNA mạch kép (double-stranded RNA – dsRNA) 👉 Kết quả bất ngờ: ✅ Chỉ RNA mạch kép (dsRNA) mới tắt gene mạnh mẽ và chính xác Hiệu ứng: Tắt gene đặc hiệu Rất mạnh Lan truyền trong cơ thể Di truyền qua thế hệ 💥 Đây là phát hiện hoàn toàn mới. 3️⃣ RNA interference (RNAi) là gì? RNAi là cơ chế tự nhiên của tế bào dùng RNA mạch kép để: ...

🏅Giải nobel 1952 - Selman Waksman - 🇺🇸💊 Kháng sinh streptomycin

Giải Nobel Y học năm 1952 dành cho Selman Waksman – người đã phát hiện ra kháng sinh streptomycin, 01 bước đột phá mang tính cách mạng trong điều trị bệnh lao và nhiều bệnh nhiễm khuẩn khác.



🧪 Giải Nobel Y học năm 1952

👤 Chủ nhân giải thưởng: Selman Abraham Waksman
🌍 Quốc tịch: 🇺🇸 Hoa Kỳ
🏅 Lý do trao giải:

"For his discovery of streptomycin, the first antibiotic effective against tuberculosis."
("Vì đã phát hiện ra streptomycin – kháng sinh đầu tiên có hiệu quả với bệnh lao.")


👨‍🔬 Tiểu sử ngắn gọn

Thông tin Chi tiết
🗓️ Sinh 22 tháng 7, 1888 – ở Ukraina
⚗️ Di cư Đến Mỹ năm 1910
🎓 Học vấn Tiến sĩ tại Rutgers University
🧬 Lĩnh vực Vi sinh vật học, dược học, hóa sinh
⚰️ Mất 16 tháng 8, 1973 (85 tuổi), New Jersey, Mỹ

💊 Kháng sinh Streptomycin – Cột mốc đột phá

🔍 Tình hình y học trước 1940s

  • Trước khi có streptomycin, bệnh lao phổi (tuberculosis) gần như không thể chữa khỏi.

  • Các kháng sinh như penicillin không hiệu quả với vi khuẩn lao Mycobacterium tuberculosis.

🧫 Phát hiện streptomycin

  • Năm 1943, Waksman và nhóm nghiên cứu tại Đại học Rutgers (đặc biệt là Albert Schatz, học trò của ông) đã phân lập Streptomyces griseus, 01 loại vi khuẩn đất.

  • Từ đó, họ chiết xuất được streptomycin – chất có khả năng diệt vi khuẩn lao và các vi khuẩn gram âm.

🧪 Tác dụng y học

🚑 Ứng dụng Chi tiết
🫁 Lao phổi Streptomycin là kháng sinh đầu tiên điều trị thành công bệnh lao
🤒 Dịch hạch, thương hàn Tác dụng với nhiều loại vi khuẩn nguy hiểm khác
🏥 Ứng dụng rộng Mở ra kỷ nguyên “vũ khí sinh học” chống bệnh truyền nhiễm

🧠 Ý nghĩa và ảnh hưởng

  • Khởi đầu cho thời đại kháng sinh đa dạng, mở ra nghiên cứu nhiều kháng sinh từ đất khác như: actinomycin, neomycin, rifamycin...

  • Góp phần giúp nhân loại kiểm soát bệnh lao, từng là 01 đại dịch chết người.

  • Nâng tầm hiểu biết về vi sinh vật đất và khả năng chữa bệnh của chúng.


⚖️ Tranh cãi khoa học

Waksman bị chỉ trích vì không ghi nhận đúng công lao của Albert Schatz – người thực sự phát hiện streptomycin trong phòng thí nghiệm.

  • Năm 1950, Schatz khởi kiện và được công nhận là đồng phát minh, đồng thời nhận được 01 phần bản quyền sáng chế.


🏛️ Di sản để lại

  • Thành lập Viện Waksman tại Đại học Rutgers – trung tâm nghiên cứu hàng đầu về vi sinh vật học.

  • Gây cảm hứng cho việc khai thác vi khuẩn đất như 01 nguồn dược liệu quý giá.


📌 Tóm tắt

🔢 Thông tin chính
🏆 Giải Nobel Y học 1952
👨‍🔬 Người nhận Selman Waksman
💡 Thành tựu Phát hiện kháng sinh streptomycin
🧫 Tác dụng Chữa bệnh lao và nhiều bệnh nhiễm khuẩn
🧠 Ảnh hưởng Mở đầu kỷ nguyên kháng sinh chống vi khuẩn Gram âm

🌟 Waksman là minh chứng cho sức mạnh tiềm tàng của khoa học đất – nơi những sinh vật nhỏ bé có thể thay đổi y học thế giới.


🤖✨ Made by AI – Engineered for Curiosity & Precision

Nhận xét